Gıda ihracatı nasıl yapılır?

Gıda İhracatı İçin Sağlık Sertifikası Nasıl Alınır?

Bu makalemizde sizlere, gıda ihracatının Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığında gerçekleştirilen ayağını anlatmaya çalışacağız. Konu biraz karmaşık gibi görünse de,  sanıldığı kadar zor değil. Prosedürün iş akşı şu şekilde işliyor;

İhracatçının, ürün özelliklerini içeren Beyanname ile İl Gıda, Tarım ve Hay. Müd.’ne (İGTHM) başvurusu—–> İGTHM’nün başvuruyu incelemesi ——-> Alıcı Ülke veya İthalatçı şart koşuyor ise İGTHM tarafından ürünlerden usulüne uygun numune alınması ——> Numunelerin yetkili Laboratuvarlarda analizi ———> Analiz sonuçları uygun ise Sağlık Sertifikasının düzenlenerek ihracatçıya teslimi

İhracat yapmadan önce şu konuları göz önünde bulundurarak hareket etmek gerekiyor;

  • Hangi tür gıda  ihraç edilecek?
  • Hangi Ülkeye ihraç edilecek?
  • Alıcı ülkenin kriterleri neler?
  • İthalatçı firmanın ek olarak  istediği analiz veya belgeler var mı?

Şu anda gıda ithalatı konusunda en sıkı tedbirleri Avrupa Birliği uygulamakta. Ülkemizden Avrupa Birliği üye ülkelerine ihracat yaparken göz önünde bulundurulması gereken önemli kriterler mevcut.

Birincisi Avrupa Birliği (AB), ülkemizden su ürünleri haricinde (Balık, midye, istakoz vs) hayvansal gıdanın ithalatına izin vermemekte. Örneğin et ve et ürünleri, süt ürünleri gibi gıda ürünlerinin  ülkemizden AB’ye ihracatına izin yok.  Bunlar haricinde bazı ürünlerin  AB’ye ihracatı ise bazı şartlara bağlanmış durumda. Bu ürünlerden ülkemiz için en önemli olanı ise kuru meyveler yani fındık, kuru incir, antep fıstığı gibi ürünler. Bu ürünler uygun şartlarda hasat edilmez, kurutulmaz ve depolanmazsa mikotoksin (bazı küfler tarafından salgılanan toksin) ihtiva edebiliyor. Fındık, şu anda AB ülkelerine ihracatı en fazla yapılan ürünlerden biri. Mikotoksin problemi ve çok fazla ithalattan dolayı AB, hem sınırdaki kontroller açısından yükünü hafifletmek, hem de bunların analiz ücretlerinden tasarruf etmek için ülkemizden ihraç edilecek bu ürünlerin her partisinde mikotoksin analizi yapılmasını şart koşuyor. İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüklerinden alınan Sağlık Sertifikalarının ekinde, mutlaka o ürünün analiz sertifikasının olup olmadığı  AB gümrüklerinde kontrol ediliyor. Bu ürünler için düzenlenen Sağlık Sertifikalarının formatları kendine özgü.

Bu makalemizde sizlere örnek olarak  aşağıda belirtilen AB üye ülkelerine  Kuru Meyve (fındık) ve diğer gıda ürünleri ile, AB dışı ülkelere gıda ihracatının nasıl yapılacağını başlıklar halinde açıklamaya çalışacağız.

  • AB ÜYE ÜLKELERİNE KURU MEYVE İHRACATI (Fındık, Antep Fıstığı, Kuru İncir gibi)
  • AB ÜYE ÜLKELERİNE KURU MEYVE, DOĞA MANTARI, SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ, ET VE ET ÜRÜNLERİ ve BAĞIRSAK HARİCİNDEKİ GIDALARIN  İHRACATI (Örneğin Şekerli Mamuller, Çikolata, Bisküvi vb.)
  • AB ÜYE ÜLKELERİ DIŞINDAKİ ÜLKELERE GIDA İHRACATI (Kanatlı Eti, Kırmızı Karkas Et İhracatı ve Rusya Federasyonuna Yaş Meyve Sebze ihracatı gibi özel mevzuatı olmayan ürünler)

Yukarıdaki 3 konu başlığı kafanızı karıştırabilir. İlk ikisinin AB üye ülkelerine , diğerinin ise AB dışına ihracatı kapsadığına dikkat ediniz.

Öncelikle Kuru Meyveden başlayalım.

AB ÜYE ÜLKELERİNE KURU MEYVE İHRACATI (Fındık, Antep Fıstığı, Kuru İncir gibi)

AB ülkelerine kuru meyve ihracatı sağlık sertifikasını alabilmek için öncelikle şu belgelerle İGTHM’ ne başvuruda bulunmak gerekiyor. Bunlar:

  • Dilekçe ve Beyanname ( Örnek için tıklayınız)
  • İşleri takip eden firma temsilcisinin yetkili olduğunu gösterir firma yazısı veya noter vekaleti (firmada sigortalı olarak çalışıyorsa yazı yeterli)
  • Talep edilirse fatura veya preforma fatura fotokopisi

Beyanname doldurulurken bilgilerin eksiksiz ve anlaşılır olmasına dikkat edilmelidir. Örneğin ürün adedi yazılırken şöyle bir ifade kullanılması uygun olacaktır “toplam 960 adet, her biri 25 kg.’lık aluminyum vakumlu paketlerde”. Ayrıca ürünün üzerine konacağı palet miktarları da belirtilebilir.

Dilekçe ve beyanname ile İGTHM (İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü)’ne başvurulur ve müdürlük tarafından üründen usulüne uygun olarak numune alınır. Numune “Gıda Maddelerinde Mikotoksin Seviyesinin Resmi Kontrolü İçin Numune Alma , Numune Hazırlama ve Analiz Metodları Tebliği”ne göre alınır (tebliğ için tıklayınız). Numune alınırken ambalajlanma şekline göre ürünün belirli nokta veya ambalajlarından 200 gr.’lık numuneler alınarak paçal hale getirilir ve laboratuvarda homojenize olması için öğütülür. Öğütülen numuneler biri asıl, biri şahit numune olmak üzere ikiye bölünerek paketlenir ve mühürlenir. Biri  analizinin yapılması için laboratuvara teslim edilir, diğer numune ise şahit numune olarak il müdürlüğünde uygun şartlarda muhafaza edilir. Analiz ücretleri ihracatçı tarafından karşılanır. Analiz sonucu olumsuz çıkar ise itiraz edilip şahit numune referans laboratuvarda analiz ettirilebilir. Şahit numune sonucuna tekrar itiraz edilemez.

Analiz sonuçları olumlu ise, ihracatçı tarafından verilen beyannamedeki bilgilere göre sağlık sertifikası İl Müdürlüğü tarafından düzenlenip onaylanarak ihracatçıya teslim edilir. En az % 10 oranında fındık vb. ham madde içeren çikolata vb. ürünler içinde bu prosedürü uygulamak gerekmektedir. Bileşeninde %10′ dan daha az fındık vb. kuru meyve içeren gıdalar ise ihracatçı tarafından %10′ dan daha az kuru meyve içerdiğine dair taahhütname verilerek bu prosedürden muaf edilebilir.

Ayrıca AB’ye ihraç edilmek istenen bu tür ürünler için, yine İTGHM’den bitki sağlık sertifikası alınması gerekmektedir. Bu belge için ise beyanname ve dilekçe ile il müdürlüğüne başvurulur, ihraç konusu ürün inspektör tarafından incelenir, herhangi bir zararlı veya hastalık içermemesi durumunda bu sertifika düzenlenerek ihracatçıya verilir.

AB ÜYE ÜLKELERİNE KURU MEYVE, DOĞA MANTARI, SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ, ET VE ET ÜRÜNLERİ ve BAĞIRSAK HARİCİNDEKİ GIDALARIN  İHRACATI
(Örneğin Şekerli Mamuller, Kuruyemişler, Bisküvi vb.)

Bu tip ürünlerin AB’ ye ihracatında ise; eğer alıcı ülkenin veya ithalatçının herhangi bir analiz veya belge talebi yoksa aşağıdaki belgeler ile İGTHM’ ne başvurularak Sağlık Sertifikası alınabilir. Eğer alıcı ülke veya ithalatçı firma tarafından herhangi bir analiz talep ediliyorsa, üründen usulüne uygun numune alınarak analiz yaptırılır. Analiz sonucu söz konusu talepleri karşılıyorsa, sağlık sertifikası ekine analiz raporu eklenerek ihracatçıya teslim edilir.

Başvuru için gerekli belgeler :

  • Dilekçe ve Beyanname ( Beyanname, talimat, ekli liste vs. için tıklayınız)
  • İşleri takip eden firma temsilcisinin yetkili olduğunu gösterir firma yazısı veya noter vekaleti (firmada sigortalı olarak çalışıyorsa yazı yeterli)
  • Birden fazla ürün var ise Ekli Liste
  • Talep edilirse fatura veya preforma fatura fotokopisi

Alıcı ülke veya ithalatçı tarafından Bitki Sağlık Sertifikası talep edilmesi durumunda,  beyanname ve dilekçe ile il müdürlüğüne başvurulur, ihraç konusu ürün inspektör tarafından incelenir, herhangi bir zararlı veya hastalık içermemesi durumunda bu sertifika düzenlenerek ihracatçıya verilir.

AB ÜYE ÜLKELERİ DIŞINDAKİ ÜLKELERE GIDA İHRACATI (Kanatlı Eti, Kırmızı Karkas Et İhracatı ve Rusya Federasyonuna Yaş Meyve Sebze ihracatı gibi özel mevzuatı olmayan ürünler)
Eğer alıcı ülke veya ithalatçı tarafından herhangi bir analiz veya belge talebi yoksa aşağıdaki belgeler ile İGTHM’ne bavurulark Sağlık Sertifikası alınabilir. Eğer alıcı ülke veya ithalatçı firma tarafından herhangi bir analiz talep ediliyorsa, üründen usulüne uygun numune alınarak analiz yaptırılır. Analiz sonucu söz konusu talepleri karşılıyorsa, sağlık sertifikası ekine analiz raporu eklenerek ihracatçıya teslim edilir.

Başvuru için gerekli belgeler :

  • Dilekçe ve Beyanname ( Beyanname, talimat vs. için tıklayınız)
  • İşleri takip eden firma temsilcisinin yetkili olduğunu gösterir firma yazısı veya noter vekaleti (firmada sigortalı olarak çalışıyorsa yazı yeterli)
  • Birden fazla ürün var ise Ekli Liste
  • Talep edilirse fatura veya preforma fatura fotokopisi

Alıcı ülke veya ithalatçı tarafından Bitki Sağlık Sertifikası talep edilmesi durumunda  beyanname ve dilekçe ile il müdürlüğüne başvurulur, ihraç konusu ürün inspektör tarafından incelenir, herhangi bir zararlı veya hastalık içermemesi durumunda bu sertifika düzenlenerek ihracatçıya verilir.

Alında son iki başlık hemen hemen birbirinin aynı. Tek farkı ise AB dılı ülkelere hayvansal gıdalar da gönderilebilyor olmasıdır. Ayrıntılı bilgi için, Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünün yukarıda linklerini verdiğimiz  sayfalarından ayrıntılı bilgi alınabilir.

Bol kazançlı ve mutlu günler dileriz.

Bitkisel Gıda Ve Yemin İhracatında Sağlık Sertifikası Düzenlenmesi Ve İhracattan Geri Dönen Ürünler İçin Uygulama Yönetmeliği 25.11.2011 tarih ve 28123 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Burada açıkladığımız hususlarla arasında çok fark olmayıp, sadece bitkisel gıdalar ve yem ihracatını içermektedir. Yönetmeliğe ulaşmak için tıklayınız.

 


İhraç etmek istediğim bir ürüne nasıl helal sertifikası alabilirim? başlıklı makalemiz için tıklayınız.

Share on TwitterShare via email
Bu yazı Gıda ihracatı kategorisine gönderilmiş ve , , , , ile etiketlenmiş. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.
yorum, yorum yap

Gıda ihracatı nasıl yapılır? için 1 cevap

  1. GÜLŞEN BÜBER der ki:

    Ürünlerimizi yurt dışına ihraç etmek istiyoruz.Gerekli bilgileri burada buldum.Teşekkürler.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>